ÜMİT BATMAZ & KLASİK ANLAMIYLA ELEKTRİKLİ ARAÇLAR VE ÇİN JEOPOLİTİĞİ - 5
Olası Batı Hamleleri – Elektrik ve Batarya Üretim Kapasitesi
Çin’in batarya alanında elde ettiği stratejik öncüllüğün detaylarını ana hatlarıyla görmüş bulunuyoruz. Buna karşılık Batılı ülkelerin Çin’e ekonomik bağımlılıkları olmamasını istedikleri gizli bir gerçek değildir. Kendileri bu dengeleri değiştirmek için bazı hamleler yapacaklardır. Bu hamleleri herhangi bir öncelik sırası olmadan sıralayacağız.
Batarya konusunda geride kalmış olan ABD ve AB’nin yoğun desteklerle özel sektörlerinin bu arayı kapatması için uğraştıklarını biliyoruz. Tabii bu durumu avantaj olarak gören Çin yönetimi Batılı pazarları ele geçirmek için hamleler yapmaya çalışıyor. 2030 yılından itibaren kademeleri olarak 100% elektrikli yeni araç pazarına dönüşecek batılı ekonomilerin teknolojik açığı kapatmak ve öne geçmek için yapabilecekleri eylemleri şu başlıklarla özetleyelim :
- Yenilenebilir kaynaklardan yerinde elektrik üretimi
- Batarya ve komponentlerinin yerli olarak imal edilmesi süreci
- Pazarın gelişimine paralel olarak ve imkan vermek için gümrüklerin yükseltilmesi
- Batarya hammaddelerinin madenciliğinin yeniden değerlendirilmesi
- Batarya geri dönüşümü teknolojilerinin yenilenmesi ve yerinde geri dönüşümle hammadde tedariğindeki baskıyı kaldırmak
- Yeni batarya teknolojileri geliştirilmesi
Şekil 4 - Avrupa Birliğinin 2018-2030 arasındaki gerçekleşmiş ve planlanan yatırımlarla rüzgar enerjisinden elektrik üretim kapasitesinin gelişimini gösteren grafik. Bu grafikte Avrupa Birliğinin aralıksız bir şekilde rüzgar enerjisi yatırımlarına devam ettiğini ve 2030’a gelindiğinde 2022 kapasitesinin iki katına ulaşılmış olacağını görüyoruz.
Yazı dizimizin son kısmında bu eylemlerin detaylarını ve güncel durumlarını inceleyeceğiz. Aslında burada vereceğimiz eylem planı, mevcut girişimlerin bir özetinden ibaret olacaktır. Gerek Avrupa birliği'nin gerekse Amerika Birleşik devletleri'nin yeni teknolojiler geliştirmek için çok daha farklı girişimlerinin hazırlanmakta olduğu bilinmektedir. Aşağıda ele alacağımız konulara örneğin elektronik yonga imalatı veya yeni açılan madenler gibi başlıklar dahil edilmedi. Bu konular da mutlaka etkin politikalarla elektrikli otomobil konusuna dokunacaktır. Yine de şimdilik ele aldığımız başlıkları sınırlı tutacağız. Öncelikle elektrikli otomobillerin ihtiyaç duyacakları enerjiden başlamak gerekiyor. Bu enerji nerede ve ne şekilde üretilecek ve nasıl ve ne şekilde elektrikli araçlara taşınacak konusu çok kritik bir konudur. Dolayısıyla ilk olarak bu konuyu ele almak yerinde olacaktır.
- Yenilenebilir kaynaklardan yerinde elektrik üretimi
Avrupa Birliği, ABD, Avustralya, Kanada, Japonya, Güney Kore, Singapur gibi batılı blokta yer alan gelişmiş ülkeler elektrik üretimini arttırmak için yoğun biçimde yatırımlar yapmaktadırlar. Avrupa Birliğinin 2018-2030 yılları arasındaki gerçekleşmiş ve planlanan rüzgar enerjisi kapasitesini gösteren Şekil 4’de de gördüğümüz gibi AB sadece otomobil için değil ancak kendi ekonomik denklemindeki enerjinin konumunu değiştirecek şekilde ilerlemektedir.[i] Sadece Avrupa değil, dünyanın tüm bölgelerinde aynı yönde denklem değişikliğine gidilmektedir. Bu değişikliğin sebepleri, yazımızın konusu olmamakla birlikte elektrikli otomobillerin tüketeceği enerjinin karbonsuz kaynaklardan gelmesinin otomotiv sektörü için çok önemli olduğunu anımsatmak gereklidir. Şekil 5’de yer alan ve başkanlığını Sayın Fatih Birol’un yaptığı Uluslararası Enerji Ajansı’ının yayınladığı grafikte 2050 yılına kadar olan dünya enerji panoraması görülmektedir.[ii] Buna göre, 2020 bir kırılma noktası olarak ortaya çıkmaktadır. 2020 sonrasındaki eğilimlere göre elektrik enerjisi üretiminde yenilenebilir kaynakların 2050’ye kadar tüm pazarı ele geçirmesi beklenmektedir. Grafikte verilen bilgilere göre aynı zamanda 2050 yılına gelindiğinde dünya toplam elektrik üretim miktarının 2020 seviyesinin 3 katına çıkacağı hesaplanmaktadır.
Bir sonraki yazımızda ve devamında yukarıda listelediğimiz olası eylemleri incelemeye devam edeceğiz.
[i] https://proceedings.windeurope.org/ : Latest wind energy data for Europe, Autumn 2024. Page 3, Konsültasyon Tarihi : 04/12/2024
[ii] https://www.iea.org/reports/world-energy-outlook-2024 Yayın Tarihi : Ekim 2024, Konsültasyon Tarihi : 04/12/2024
