Savaşın ortasında: Romanya’dan Ukrayna’ya azınlık hakları tepkisi
*“Romanya Cumhurbaşkanı Iohannis, Ukrayna'ya azınlık hakları konusunda baskı yaptı”
BalkanInsight adlı internet sitesinden Madalin Necsutu’nun haberine göre savaşın hüküm sürdüğü Ukrayna’ya azınlık hakları konusunda Romanya Cumhurbaşkanı Klaus Iohannis tarafından baskı yapıldı.
Habere göre bu baskı sonucu da alındı.
Iohannis, Zelensky'nin Romanya'nın Ukrayna'daki azınlığı ve Ukrayna'nın ulusal azınlıklara ilişkin yeni yasası hakkındaki endişelerini çözme sözü verdiğini söyledi.
Romanya Cumhurbaşkanı Klaus Iohannis Çarşamba günü Ukraynalı mevkidaşı Volodymyr Zelensky ile bir telefon görüşmesinde, ülkenin 29 Aralık'ta yürürlüğe giren ulusal azınlıklara ilişkin yeni yasasının Romanya'yı memnun etmediğini söyledi.
Iohannis, Zelensky'nin Rumen azınlığın içinde bulunduğu kötü durumu çözmeye çalışmayı kabul ettiğini söyledi.
Romanya Cumhurbaşkanlığından yapılan bir basın açıklamasında, "Zelensky, Ukrayna'daki Rumen toplumunun Romanya'daki Ukrayna toplumunun yararlandığı haklardan yararlanması için çözümler belirlemeye tam açık olduğunu ifade etti." Iohannis ve Zelensky, dışişleri bakanlarının çözümleri tartışması konusunda anlaştılar.
Romanya'ya göre, Ukrayna'daki Rumen azınlığın anadilinde eğitime erişim, idarede ve yargıda Romence'nin resmi olarak kullanılması, Rumen azınlık derneklerinin ve medyanın Romence dilinde finansmanı ile ilgili sorunları var.
Ayrıca, dini kimliğin korunması, yönetim düzeyinde ve parlamentoda temsil ve Rumen toplumuna ait mülklerin geri alınması ile ilgili sorunları vardır.
4 Nisan 2022'de Romanya Parlamentosu'nda yaptığı konuşmada Zelensky, ülkesindeki Rumen azınlığın korunması konusunda Romanya ile diyalog başlatma sözü verdi. Rumenlere Ukraynalı mültecilere yardımları ve Rusların ülkesini işgaline karşı yardımları için teşekkür etti.
2001 Ukrayna nüfus sayımına göre Ukrayna'daki Rumence konuşan topluluk iki gruptan oluşuyor: 151.000 Rumen ve 258.600 Moldovalı. Birlikte, Ukraynalılar ve Ruslardan sonra Ukrayna'daki üçüncü en büyük etnik azınlığı oluşturuyor.
Romanya, Ukrayna ve Moldova dışişleri bakanları arasında 22 Eylül 2022'de Odesa'da yapılan bir toplantıda, son iki ülkenin dışişleri bakanları Ukrayna'yı Moldovaca'yı ayrı bir dil olarak tanımayı bırakmaya çağırdı.
Romanya'nın komşusu Macaristan da Ukrayna'yı, Macaristan sınırında yoğunlaşan ve yaklaşık 157.000 kişiden oluşan kendi topluluğunun haklarına saygı duymaya zorladı.
Ukrayna'daki Macarların Transcarpathia'da okullar ve medya da dahil olmak üzere mali ve ideolojik olarak Başbakan Viktor Orban'ın iktidardaki Fidesz partisine bağlı kendi örgütleri var.
Budapeşte ile Kiev arasındaki ana gerilim kaynağı, 2017'de kabul edilen ve okullarda Ukraynaca'yı destekleyen ve Macarca da dahil olmak üzere ulusal azınlıkların dillerinin kullanımını kısıtlayan bir eğitim yasasıdır.
Fotoğraf - Ukrayna Devlet Başkanı Volodymyr Zelensky (sağda) Romanya Devlet Başkanı Klaus Iohannis (solda) ile 16 Haziran 2022'de Ukrayna'nın Kiev kentinde yaptıkları görüşmede. Fotoğraf: EPA/Sergey Dolzhenko
