HAMDİ YILMAZ & Romanya’da çalışan verimliliği
2005 yılında Romanya’ya gelmeden önce bir bilgi edinmiştim. Bu bilgi, Yunanistan’da bir işveren çalışanına ödediği her 100 dolara karşılık 170 dolarlık verim elde ederken, Türkiye’de ödenen 100 dolara karşılık 100 dolar verim elde ediliyor şeklindeydi.
Romanya’yı gördükten sonra “Romanya’da ise verdiğiniz 100 dolara karşı 50 dolarlık verim elde edersiniz.”
O günden bugüne köprülerin altından çok sular aktı. Şimdi, 2008 yılını baz alırsanız Ticaret Sicili ve Ulusal İstatistik Kurumu’na göre (INS) Romanya’dan verimlilik 5 ila 7 kat arasında artmış.
ZF’de Cristina Roşca’nın haberine göre çalışanların ücreti ise ancak üç kat artabilmiş.
Romanya sanayisindeki en verimli üç sektör ise, ham petrolün işlenmesinden elde edilen ürünlerin imalatı, yani rafineriler, malt üretimi ve petrol üretimi sektörleri olarak belirlenmiş.
Bu sektörlerde çalışanların bir yılda ciro elde edilmesine katkıları 3,5 ila 6,7 milyon ley arasında değişiyor. ZF’ye göre bu bir çalışanın tüm ekonominin ortalamasından 7-13 kat daha fazla iş ürettiği anlamına geliyor.
Aynı zamanda, üretim alanındaki bazı sektörlerde (kauçuk, tarım ilaçları, yağlar ve diğerlerinin imalatı) verimlilik 5-7 kat artarken, tüm ekonomik alanların neredeyse iki katına çıkarak 500 bin leye ulaştı.
Roşca’ya göre bu durum, Romanya'nın gıda, içecek ve tütün üretimi ya da makine ve bileşenleri, elektronik ve ev aletleri üretimi veya kimyasal ürünler ve gübre üretimi olsun, sanayisinin ne kadar ilerlediğini bir kez daha gösteriyor.
Habere göre yine 2008-2021 döneminde tütün üretimi ve bira üretimi en verimli sektörler arasında yer aldı. Otomobil, elektronik ve gübre üretimi güçlü bir şekilde arttı.
Aynı gazeteden Ramona Kornea’nın haberine göre de bir Rumen çalışanın yıllık ortalama üretkenliği 12.900 Euro'dur. AB ortalaması ise yılda 47.100 Euro’dur.
Aradaki farka rağmen Romanya, son 15 yılda AB'de işgücü verimliliğinde en yüksek artışa sahip ülke oldu.
Romanya’nın sıralamadaki bu yerine bakarak ne kadar bir süre sonra AB ortalamasını yakalayacağını siz hesaplayabilirsiniz.
Özetlerin özeti yıllık ortalama 12.900 Euro’ya bakarak başta söylediğimiz noktayla kıyaslayabilirsiniz. Yılda ortalama 12.900 Euro verim elde ettiğiniz çalışana siz yılda brüt ne kadar ödüyorsunuz?
Galiba başa baş getirebiliyorsunuz. İşte bu yazının başındaki değerlendirmeden nereye geldiğinin göstergesi oluyor.
